Çavuşoğlu: ‘İran yerine başka ülkeden al’ demek haddini aşmaktır

Dışişleri Bakanı Mevlüt Çavuşoğlu, ABD’nin İran’dan petrol ithali yasağına getirilen muafiyetlere son verme kararına ilişkin, “İran yerine petrolü herhangi bir ülkeden almayı teklif etmek de haddini aşmak demektir.” dedi.

Dışişleri Bakanı Mevlüt Çavuşoğlu, Tacikistan Dışişleri Bakanı Sirojiddin Muhriddin ile Dışişleri Bakanlığı Resmi Konutu’nda ortak basın toplantısı düzenledi.

Çavuşoğlu, Beyaz Saray’ın, daha önce İran petrol yaptırımlarından muaf tutulan 8 ülkeye yeni muafiyet hakkı verilmeyeceğini açıklamasına ilişkin, Türkiye’nin en başından beri bu tür yaptırımların doğru olmadığını açık ve net belirttiğinin altını çizdi.

Bu yaptırımların, İran halkına verdiği zararı da anlatmaya çalıştıklarına işaret eden Çavuşoğlu, öte yandan bunun bölgenin istikrarı ve güvenliği bakımından da son derece tehlikeli adımlar olduğu değerlendirmesinde bulundu.

Çavuşoğlu, “Bu süreçte, bu yaptırımları doğru bulmadığımız gibi katılmadığımızı da söyledik. Bu tür dayatmalara da karşıyız.” diye konuştu.

Türkiye’nin ve diğer ülkelerin petrol konusunda kaynaklarını çeşitlendirmesinin kolay olmadığına dikkati çeken Çavuşoğlu, Irak’tan gelen petrol boru hatlarının terör örgütü DAEŞ’in işgalinden sonra zarar gördüğünü ve tamir edilmesinin belli bir zaman alacağını söyledi.

Çavuşoğlu, Irak Kürt Bölgesel Yönetimi üzerinden gelen petrol boru hattının kapasitesinin de sınırlı olduğunu vurgulayarak, şunları kaydetti:

“Onun dışında bir ülkeden petrol alındığı zaman yani pratikte de bunun zorluğunu ve mümkün olmadığını anlatmaya çalışıyorum. Bu sefer rafinelerin teknolojisini değiştirmek gerekiyor. Bunun için rafinelerin kapanması gerekiyor, ciddi bir masraf gerekiyor. Şimdi ABD tek taraflı bir karar alacak ve tüm ülkelere diyecek ki bunun bedelini siz ödeyin. Ayrıca bu, İran yerine bu petrolü herhangi bir ülkeden almayı teklif etmek de haddini aşmak demektir. Sen o ülkeler adına pazarlama mı yapıyorsun?”

“TÜRKİYE BU TÜR ADIMLARA DA DAYATMALARA DA KARŞIDIR”

Eski ABD Dışişleri Bakanı Rex Tillerson’ın enerji sektöründen olduğunu ve bakan olduğu dönemde bu meselelere karışmadığını hatırlatan Çavuşoğlu, “Şimdi ABD Dışişleri Bakanının (Mike Pompeo) diğer ülkelere petrolü şu ülkeden ya da şu ülkelerden al demesi son derece yanlıştır. Hangi açıdan bakarsanız bakın doğru değildir.” dedi.

Bakan Çavuşoğlu, ülkeleri birkaç ülkeye yönlendirmenin de doğru olmadığının altını çizerek, şöyle devam etti:

“O ülkelerden gelecek petrol fiyatlarının da son derece yüksek olduğunu onlar da biliyor, biz de biliyoruz. O ülkeler adına bir ülkenin Dışişleri Bakanının pazarlama yapmaya çalışması da son derece yanlıştır. O zaman insanlar ne düşünüyor, akla ne geliyor. ‘İran ile o ülkeler arasında gerginlik var. İran’dan almayın, diğer ülkelerden alın.’ yani ABD ile o ülkeler arasında yakın iş birliği var. Siyasi ve etik bakımdan doğru değildir. Ticari bakımdan hiç doğru değildir ve Dünya Ticaret Örgütünün kurallarına da aykırıdır. Bölgenin istikrarı için risklidir.”

Çavuşoğlu, bu meseleden kimin yararı olacağına ilişkin, “ABD, İran’a İsrail’in desteğiyle düşmanlık yapacak. Diğer taraftan yakın çalıştığı ülkelerin de petrol satışlarını artıracak.” diye konuştu.

Dünyada böyle bir yaklaşımın bugüne kadar görülmediğine dikkati çeken Çavuşoğlu, “Maalesef bu dönemde görmeye başladık ama başından beri söylüyoruz, Türkiye bu tür adımlara da dayatmalara da karşıdır.” ifadelerini kullandı.